نحوه کار با خط نستعلیق در نرم
افزارهای گرافیکی؛ چلیپا، کرل، فتوشاپ
هنر خوشنویسی و خط نستعلیق را شاید
بتوان فارسی ترین و ایرانی ترین هنر بین هنرهای دیگر دانست که قرنها است اصالت و
صلابت خود را حفظ کرده و با نو آوریهای ظریف و دقیق که توسط خوشنویسان انجام شده
توانسته زیبایی و جذابیت خود را پس از صد ها سال و در بین هنر مدرن امروز حفظ کند
و همچنان مانند عروسی بین هنرها و خطوط دیگر جلوه گری کند .
هنر خوشنویسی و خط نستعلیق را شاید
بتوان فارسی ترین و ایرانی ترین هنر بین هنرهای دیگر دانست که قرنها است اصالت و
صلابت خود را حفظ کرده و با نو آوریهای ظریف و دقیق که توسط خوشنویسان انجام شده
توانسته زیبایی و جذابیت خود را پس از صد ها سال و در بین هنر مدرن امروز حفظ کند
و همچنان مانند عروسی بین هنرها و خطوط دیگر جلوه گری کند .
امروز این وظیفه ماست که از میراث
قدما و پیشینیان خود پاسداری کنیم و نگذاریم این هنر در پیچ و خم هنر مدرن و علم
امروز استحاله شود .
برای گسترش این هنر و همه گیر شدن آن
و برای اینکه خط نستعلیق حضور پررنگ تری در گرافیک و مخصوصا گرافیک کامپیتری داشته
باشد نرم افزار چلیپا طراحی شد که در این زمینه بسیار مفید بود ولی در عین حال
دارای اشکالاتی نیز هست .
متاسفانه یک نسخه بیشتر از این نرم
افزار ایرانی و مفید طراحی نشده و فکر میکنم بخاطر نبودن قانون کپی رایت و حمایت
نشدن طراحان این نرم افزار ، دیگر رغبتی برای طراحی نسخه های جدید تر چلیپا وجود
نداشته است
در همین راستا به کسانی که می خواهند
با چلیپا کار حرفه ای انجام بدهند و مسلط به هنر خوشنویسی نیستند ، استفاده از این
نرم افزار را توصیه نمیکنم .
چرا که چلیپا بر اساس کلمه و ترکیب
کلمه طراحی و برنامه نویسی شده و در تحریر و ترکیب جمله هیچکدام از اصول خوشنویسی
رعایت نشده است بعنوان مثال خلوت و جلوتها در جمله اصلا در نظر گرفته نمیشود،
فاصله کلمات درست نیست، مرکز ثقل و وزن جمله نامعلوم است، کشیده ها بطور خودکار و
براساس ترکیب جمله نیست ، نقطه گذاری ها اصلا اصولی نیستند و بطور کل اصول حاکم بر
چلیپا و چلیپا نویسی ابداً مورد توجه قرار نمیگیرد و باید شخص کاربر کاملا مسلط به
چلیپا باشد تا بتواند یک چلیپا درست و قابل قبولی را تحریر کند و اگر اینطور نباشد
با طراحی های نابجا از نستعلیق که در سایتهای فارسی به وفور دیده می شود ، کم کم و
در طول زمان این هنر اُبهت و ماندگاری خود را از دست خواهد داد و دچار همان
استحاله فوق الذکر خواهد شد .
یکی از اشکالات مهم نرم افزار چلیپا
نداشتن امکان طراحی گرافیکی قوی و کامل است و در همان مقدار ضعیف هم که دارد بسیار
نارساست ، در نتیجه برای بکارگیری ابزارهای گرافیکی لازم در طراحی می بایست از نرم
افزارهای گرافیکی دیگر در این زمینه کمک گرفت . یعنی باید ابتدا متن مورد نظر در
چلیپا نوشت و سپس آنرا در نرم افزارهای گرافیکی همچون کرل و فتوشاپ و ... وارد کرد
. در ادامه به چگونگی این کار می پردازیم .
● نحوه استفاده از چلیپا در کرل (Corel Draw
) :
ابتدا باید بگویم که "کرل
" بهترین نرم افزار برای انجام طراحی و گرافیک مورد استفاده در چاپ است و
کلاً در تصاویر با ابعاد بزرگ و با کیفیت بالا دچار مشکل نمی شود و براحتی میتوان
با آن کارهای تخصصی و حرفه ای انجام داد . در اینجا به چگونگی استفاده از خط نستعلیق
در کرل می پردازیم .
۱) ابتدا متن مورد نظر را در نرم افزار چلیپا بنویسید ( با توجه به نکاتی
که ذکر شد ، حتی من توصیه میکنم بدون نقطه مطلب را تایپ کنید و سپس خودتان نقطه
گذاری نمایید) و سپس آنرا اکسپورت کنید یعنیFile ->Export ، در نظر داشته باشید که
فایل مورد نظر باید با فرمت wmf اکسپورت شود .
۲) بوسیله ASDSee ( نرم افزاری فوق العاده مفید ) از آن کپی بگیرید
، برای اینکار روی عکس در ASDSee کلیک راست کنید و روی گزینه copy image
کلیک کنید.
۳) کرل (Corel Draw) را اجرا نمایید و پس از اینکه یک صفحه جدید باز
کردید ، کلید Ctrl+Shift را باهم بگیرید پیغام زیر ظاهر می شود ، ok را
بزنید و سپس paste کنید .
اکنون می توانید متن مورد نظر خود را
با بهترین کیفیت و بدون هیچگونه رنجه ای (البته به قول چاپخانه ای ها ، یادش به خیر
یک زمانی چاپخانه داشتیم ) مشاهده کنید . اگر بخواهید از افکتهای گرافیکی بیشتری
در طراحتان استفاده کنید می توانید طرح را به شرح زیر در یکی از دو نرم افزارCorel PHOTO-PAINT یا Adobe Photoshop وارد کنید . البته ابتدا باید از Corel Draw
فایل طراحی شده را اکسپورت کنید برای اینکار File→ Export یا Ctrl+E را بزنید و با پسوند png
فایل مورد نظر را Export کنید .
● نحوه استفاده از چلیپا در Corel PHOTO-PAINT :
ابتدا یک صفحه جدید باز می کنید و با
استفاده از ACDSee از آن عکسی که با پسوند png اکسپرت کردید کپی( copy image
) می گیرید و در کرل فتو پینت paste میکنید حالا دیگر به راحتی میتوانید با کیفیت
بالا طراحی کنید .
البته راه دیگری که وجود دارد این
است که از همان فایل wmf که از چلیپا اکسپورت کرده بودید هم میتوانید متن
خود را وارد کنید که در این صورت متن شما بدون بکگروند خواهد بود به همین خاطر کار
کردن با آن نیز راحت تر است البته فقط در کرل فتو پینت میتوان اینکار را کرد چرا
که در فتوشاپ کیفیت مطلوبی از این طریق حاصل نمی شود .
● نحوه استفاده از چلیپا در Adobe Photoshop :
در فتوشاپ از طریق File→open
تصویری که با فرمت png اکسپورت کرده اید را باز می کنید که در این صورت
عکس بصورت بک گروند خواهد بود و ساده ترین راه برای اینکه به یک لایه ( layer
) تبدیل شود این است که روی آیکون قفل در لایه بک گروند دو بار کلیک کنید و سپس
اوکی را بزنید اکنون میتوانید طراحی را شروع کنید .
نويسنده : عرفان
